မီတာခ မတက္ဘဲ မီတာဖိုး ဘယ္လိုတိုးမလဲ

ဘယ္အစိုးရမွ မီတာခ တက္ခ်င္ၾကမွာမဟုတ္သလို၊ ဘယ္ျပည္သူမွလည္း ပံုမွန္ေပးေနရ
တာထက္ မီတာခကို ပိုတိုးၿပီး ေပးလိုၾကမွာ မဟုတ္ပါဘူး။

သို႔ေသာ္လည္း ဆိုရွယ္လစ္စီးပြားေရးစနစ္ကေန ေပါက္ဖြားလာခဲ့တဲ့၊ ႏုိင္ငံပုိင္လွ်ပ္စစ္ကိုပဲ
အဓိက အားျပဳေနရဆဲျဖစ္တဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အဲဒီအ႐ံႈးခံ လွ်ပ္စစ္မီတာခဆိုတာဟာ
တိုင္းျပည္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈလမ္းေၾကာင္းကို ပိတ္ဆို႔ေနတဲ့ အႀကီးမားဆံုး အဟန္႔အတားႀကီးတစ္ခု
ျဖစ္မွန္းမသိ ျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။

သိတဲ့အတိုင္းပါပဲ။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လွ်ပ္စစ္မလံုေလာက္ဘူး။ လွ်ပ္စစ္လံုေလာက္ေအာင္
ထုတ္ႏုိင္ဖို႔ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလိုတယ္။ ျပည္ပက လာၿပီး ရင္းႏွီးဖို႔ဆိုတာက်ျပန္ေတာ့
ေစ်းကြက္ရွိရမယ္၊ အျမတ္အစြန္းအထိုက္အေလ်ာက္ ရရမယ္။ အခု ျမန္မာ့လွ်ပ္စစ္က
အ႐ံႈးခံေရာင္းေနတယ္။ ႏုိင္ငံပိုင္ဆိုေတာ့လည္း အ႐ံႈးခံေရာင္းႏုိင္တယ္။ တကယ့္စီးပြားေရး
သမားေတြကေတာ့ အ႐ံႈးခံမေရာင္းႏုိင္ဘူး။ အျမတ္အစြန္းရွိမွ ျဖစ္မယ္။ ျမန္မာ့လွ်ပ္စစ္ကို
အစိုးရတစ္ခုတည္း ႏုိင္ငံပိုင္က႑ခ်ည္းလုပ္လို႔ မျဖစ္ႏုိင္ေတာ့တဲ့အတြက္ ေစ်းကြက္ထဲကို
ပုဂၢလိကေတြ၊ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ဝင္လာမွျဖစ္မယ္။ အဲဒီလို ဝင္လာဖို႔ဆုိရင္
လွ်ပ္စစ္မီတာခေတြကို တိုးျမႇင့္ေကာက္ခံရမယ္။

သို႔ေသာ္ မီတာခတက္ျပန္ရင္လည္း ျပည္သူေတြ အတိဒုကၡေရာက္မယ္။ စက္႐ုံအလုပ္႐ုံ
ေတြ ကုန္ပစၥည္းထုတ္လုပ္စရိတ္ျမင့္တက္ကာ ကုန္ေစ်းႏႈန္းတက္ၿပီး ျပည္သူေတြအေပၚ
ဝန္ထုပ္ဝန္ပိုး ထပ္ျဖစ္မယ္။ တစ္ဖက္ကၾကည့္ေတာ့ မီတာခ မတက္လို႔မရဘူး။ တျခား
တစ္ဖက္ကၾကည့္ျပန္ေတာ့မီတာခ တက္လို႔မျဖစ္ဘူး။ ဆုပ္လည္းစူး စားလည္း႐ူးနဲ႔
ဒါက်ဥ္းထဲက်ပ္ထဲ ေရာက္ေနတဲ့သေဘာပါပဲ။

မီတာခ မတက္လို႔မရဘူးဆိုတဲ့ အျမင္ကိုသံုးသပ္တဲ့အခါ အဓိကအေၾကာင္းရင္းႏွစ္ခ်က္
ေတြ႕ရတယ္။ ပထမအခ်က္က အ႐ံႈးေပၚေနလို႔၊ အဲဒီအ႐ႈံးနဲ႔ ေရရွည္ရပ္တည္လို႔မရသမို႔
အ႐ႈံးကိုကာမိဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒုတိယအခ်က္ကေတာ့ လွ်ပ္စစ္ေစ်းကြက္ထဲ ပုဂၢလိကနဲ႔
ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ဝင္လာေအာင္ လမ္းဖြင့့္ေပးႏိုင္ဖို႔ပါ။

ဒုတိယအခ်က္ကို ခဏထားၿပီး ပထမအခ်က္ျဖစ္တဲ့ အ႐ႈံးကာမိေစဖို႔ဆိုတာကို ေဆြးေႏြး
ရရင္ အ႐ႈံးေလ်ာ့က်ဖို႔ရာ ဝင္ေငြတိုးရွာရမယ္။ ဝင္ေငြတိုးရွာဖို႔အတြက္ မီတာခကို ဝုန္းကနဲ
တက္ဖို႔ နည္းလမ္းတစ္ခုတည္းရွိတာလား၊ တျခားနည္းလမ္းေတြေကာ မရွိေတာ့ဘူးလား
ဆိုတာေမးခြန္းထုတ္စရာ ရွိတယ္။

တကယ့္လိုရင္းကျဖင့္ ပိုက္ဆံပိုရဖို႔ပဲ။ မီတာခကို ႏြားထီး ငါးက်ပ္၊ ႏြားမ ငါးက်ပ္ဆိုကာ
မဆင္မျခင္ အားလံုး တစ္ေျပးညီတက္လိုက္ရင္ျဖင့္ အတိဒုကၡေတြ မ်ားၾကမယ္။ မီတာခကို
သိသိသာသာ မတက္ဘဲ မီတာဖိုး (လွ်ပ္စစ္ဝင္ေငြ) တိုးလာရမယ္။ တစ္နည္း လူအမ်ား
စုႀကီးကို ထိခိုက္မႈနည္းႏုိင္သမွ် အနည္းဆံုးနည္းလမ္းကို ခ်င့္ခ်င့္ခ်ိန္ခ်ိန္ေရြးခ်ယ္လို႔ မီတာဖိုး
ဝင္ေငြ တိုးရေအာင္ လုပ္ရမယ္ေပါ့။ ေရြးခ်ယ္စရာ အျခား ဘယ္လိုနည္းလမ္းေတြ ရွိႏုိင္မလဲ
ဆိုတာ ဆက္လက္ေဆြးေႏြးၾကည့္ခ်င္ပါတယ္။

(၁) ေလာင္စာဖိုး ညိႏႈိင္းက်သင့္စရိတ္ (Fuel adjustment cost) ေကာက္ခံဖို႔စဥ္းစား
သင့္ပါတယ္။

လွ်ပ္စစ္ထုတ္လုပ္စရိတ္မွာ ေရအားက တစ္ယူနစ္ က်ပ္ ၂ဝ ေလာက္နဲ႔ အလြန္သက္သာ
ေပမဲ့ ဓာတ္ေငြ႕ကေတာ့ တစ္ယူနစ္ က်ပ္ ၁၆ဝ နဲ႔ စရိတ္ၾကီးပါတယ္။ ေရအားက အျမတ္နဲ႔
ဓာတ္ေငြ႔ရဲ႕အ႐ႈံးကို ခုႏွိမ္ေနရတဲ့သေဘာ။ အဲဒီအတြက္ ဓာတ္ေငြ႔ေလာင္စာစရိတ္ ျပန္ရဖို႔
လိုမယ္။ ထို႔အတူ ေႏြရာသီမွာသဘာဝ ဓာတ္ေငြ႕မလံုေလာက္တာ၊ ေရအားက အျပည့္
မရတာေတြေၾကာင့္ ရန္ကုန္မွာ ဒီဇယ္နဲ႔မီးေပးရလို႔ အပိုကုန္က်စရိတ္ေတြရွိတယ္။ အဲဒီ
ကုန္က်စရိတ္ကို ျပန္ေတာင္းရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျပန္ေတာင္းတယ္ဆုိတဲ့ ေနရာမွာ လံုးကနဲေတာင္းလို႔ျဖင့္ မရဘူးေပါ့။ Fuel adjustment
costဆိုၿပီးေတာ့ လစဥ္ ပမာဏတစ္ခု ေတာင္းခံရမယ္။ ဥပမာ တစ္လကို ယူနစ္ ၁ဝဝ
ေအာက္သံုးတဲ့အိမ္ေတြကို တစ္လက်ပ္ ၅ဝဝ၊ ယူနစ္ ၂ဝဝ ကို က်ပ္ ၁,ဝဝဝ၊ ယူနစ္ ၃ဝဝ
ကို က်ပ္ ၂,ဝဝဝ၊ ယူနစ္ ၄ဝဝ နဲ႔အထက္ကို က်ပ္ ၃,ဝဝဝ စသည္ျဖင့္ေပါ့။ လွ်ပ္စစ္ကြန္ရက္
ကေန ျဖန္႔ျဖဴးေနတာ အိမ္ေထာင္စုေလးသန္းခန္႔ရွိတဲ့အတြက္ အၾကမ္းဖ်င္းအားျဖင့္
တစ္ႏွစ္ကို က်ပ္ဘီလ်ံဆယ္ဂဏန္းနဲ႔ခ်ီၿပီး ဝင္ေငြတိုး လာႏုိင္မယ္။

(၂) လက္ရွိ အိမ္သံုးမီတာခႏႈန္းေတြျဖစ္တဲ့ ပထမယူနစ္ ၁ဝဝ အတြက္ ၃၅ က်ပ္၊ ဒုတိယ
ယူနစ္ ၁ဝဝ အတြက္ က်ပ္ ၄ဝ၊ တတိယ ယူနစ္ ၁ဝဝ အတြက္ က်ပ္ ၅ဝ ကို ဒီအတိုင္း
ဆက္ထားၿပီး၊ ယူနစ္ ၃ဝဝ အထက္ သံုးစြဲမႈအေပၚ က်ပ္ ၆ဝ ဆိုတဲ့ ႏႈန္းတစ္ခုထပ္တိုးျခင္း
အားျဖင့္ ဝင္ေငြတိုးႏုိင္မယ္။

အဲဒီလို ႏႈန္းအသစ္တစ္ခုတိုးလိုက္တဲ့အတြက္ အမ်ားစုႀကီးေသာ အိမ္ေထာင္စုေတြအေပၚ
ထိခိုက္မႈမရွိဘဲ ယူနစ္ ၃ဝဝ အထက္သံုးစြဲသူ အနည္းငယ္အေပၚမွာသာ မေျပာပေလာက္
တဲ့သက္ေရာက္မႈရွိမယ္။ သို႔ေသာ္လည္း အဲဒီ တိုးလာတဲ့ တစ္ယူနစ္ က်ပ္ ၁ဝ ဟာလည္းပဲ
တစ္ႏွစ္လံုးအတြက္ဆိုရင္ က်ပ္ဘီလ်ံ ဆယ္ဂဏန္းေလာက္အထိ အ႐ႈံးသက္သာေစမွာ
ျဖစ္ပါတယ္။

(၃) လက္ရွိ စက္႐ုံသံုး/လုပ္ငန္းသံုး (Industrial/Commercial) ဆိုၿပီး ႏႈန္းထားတစ္ယူနစ္
၇၅ က်ပ္ကေန က်ပ္ ၁၅ဝ အထိ တစ္ေျပးညီေကာက္ခံေနမႈကို ျပင္ဆင္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

စက္႐ုံေတြကို Industrial Type 1 နဲ႔ Type 2 ဆိုကာ ႏွစ္မ်ဳိးခြဲ။ အရက္၊ ဘီယာ၊ ေဆးလိပ္
စတဲ့ အမ်ားျပည္သူက်န္းမာေရးထိခိုက္ႏုိင္ေျခရွိ ကုန္ပစၥည္းထုတ္လုပ္တဲ့ စက္႐ုံေတြကို
အျမင့္ဆံုးႏႈန္းထား က်ပ္ ၁၅ဝ တစ္မ်ဳိးပဲေကာက္၊ က်န္စက္႐ုံေတြကို ယခင္အတုိင္းထား
သင့္ပါတယ္။

ထို႔အတူ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြကိုလည္းအလားတူ Commercial Type 1 နဲ႔ Type 2
ဆိုကာ ႏွစ္မ်ဳိးခြဲ။ အရက္၊ ဘီယာ၊ အဆင့္ျမင့္ စားေသာက္ဆုိင္ေတြ၊ ကလပ္ေတြကို အျမင့္
ဆံုးႏႈန္းထား က်ပ္ ၁၅ဝ တစ္မ်ဳိးပဲေကာက္၊ က်န္လုပ္ငန္းေတြကိုျဖင့္ ယခင္အတုိင္းထားေပါ့။

ဒီလို ခြဲျခားေကာက္ခံမယ္ဆိုရင္ အမ်ားစုႀကီးေသာ စက္႐ုံနဲ႔လုပ္ငန္းေတြကို မထိခိုက္ေစဘဲ
တစ္ခ်ိန္တည္းမွာ လွ်ပ္စစ္ဝင္ေငြလည္း အထိုက္အေလ်ာက္တုိးလာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

(၄) သတင္းစာ၊ ႐ုပ္ျမင္သံၾကား၊ ေရဒီယိုဆိုတဲ့ မီဒီယာေတြဟာ သူတို႔ရဲ႕ဝန္ေဆာင္ခ
အေပၚမွာ အဓိကမရပ္တည္ဘဲ ေၾကာ္ျငာလိုမ်ဳိး သြယ္ဝိုက္ဝင္ေငြအေပၚမွာ ရပ္တည္ၾက
တယ္။ အလားတူပဲ လွ်ပ္စစ္ဆိုတာကို ၾကားခံမီဒီယမ္တစ္ခုအေနနဲ႔ယူဆရင္ မီတာခဆိုတဲ့
ဝန္ေဆာင္ခကို မတိုးျမႇင့္ဘဲ ေၾကာ္ျငာလို သြယ္ဝိုက္ဝင္ေငြတစ္ခုအေပၚ ရပ္တည္ဖို႔မစဥ္း
စားႏုိင္ဘူးလား။ ဆိုလိုတာက အမ်ားျပည္သူအေပၚ တစ္ေျပးညီ ေကာက္ခံေနတဲ့ မီတာခ
(လွ်ပ္စစ္ဝန္ေဆာင္ခ)ကို မတိုးျမႇင့္ဘဲ လွ်ပ္စစ္သံုးစြဲမယ့္ ပစၥည္းေတြအေပၚကိုသာ အခြန္
ေကာက္ၿပီး ဝင္ေငြရွာလို႔ ရႏုိင္မယ္ဆိုတဲ့သေဘာ။

လွ်ပ္စစ္မရွိရင္ အလုပ္လုပ္မရတဲ့ မီးဖို၊ ေရခဲေသတၱာ၊ အဝတ္ေလွ်ာ္စက္၊ ပန္ကာ၊ ေလေအး
ေပးစက္၊ တီဗီ၊ ကြန္ပ်ဴတာစတဲ့ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းအားလံုးအေပၚ သတ္မွတ္ရာခုိင္ႏႈန္းနဲ႔ လွ်ပ္စစ္
ခြန္ေကာက္မယ္။ ကြန္ပ်ဴတာလို အေျခခံပစၥည္းေတြအတြက္ အခြန္ႏႈန္းနိမ့္ရမွာျဖစ္ၿပီး
ေလေအးေပးစက္လို လူအမ်ားစု လက္လွမ္းမမီတဲ့ ပစၥည္းမ်ဳိးကိုေတာ့ အခြန္ႏႈန္းျမႇင့္ရမွာ
ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလို အခြန္ေကာက္ႏုိင္ဖို႔ရာ ေဆြးေႏြး ညိႇႏႈိင္းတိုင္ပင္မႈေတြ၊ လက္ရွိ လွ်ပ္စစ္
ဥပေဒကို ျပင္ဆင္ျဖည့္စြက္တာေတြလုပ္ဖို႔ လိုအပ္မွာျဖစ္ပါတယ္။

လွ်ပ္စစ္ရဲ႕ဝန္ေဆာင္ခ (မီတာခ)ကိုအေျခခံလူတန္းစားတတ္ႏုိင္ေအာင္ တစ္ဖက္က
ထိန္းရင္း တျခားတစ္ဖက္ကေန လွ်ပ္စစ္အခြန္ ဝင္ေငြတိုးတက္ေအာင္ နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ႀကိဳးပမ္း
ကာ အ႐ႈံးကို အတတ္ႏိုင္ဆံုး ဖာေထးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

၂ဝ၁၇-၁၈ ဘ႑ာႏွစ္မွာ လွ်ပ္စစ္အေနနဲ႔ က်ပ္ ၁၃၃ ဘီလ်ံ အ႐ႈံးေပၚမယ္လို႔ခန္႔မွန္းထား
ေၾကာင္းသိရပါတယ္။ အထက္ေဖာ္ျပပါ နည္းလမ္းေတြဟာ အဲဒီ က်ပ္ ၁၃၃ ဘီလ်ံပမာဏ
ေလာက္ျဖင့္ ရာႏႈန္းျပည့္နီးပါး ကာမိေစလိမ့္မယ္လို႔ ယူဆမိပါတယ္။

အခ်ဳပ္အားျဖင့္ မီတာခ ႐ုတ္ျခည္းတိုးျမင့္ျခင္းဟာ အမ်ားစုႀကီးေသာ လူထုကို ဝန္ထုပ္ဝန္ပိုး
အဆမတန္ ႀကီးထြားေစမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အားမေပးလုိပါဘူး။ မီတာခတက္ဖို႔စဥ္းစား
တယ္ဆိုတာ အဓိကအားျဖင့္ ဝင္ေငြတိုးလာေအာင္၊ အ႐ႈံးကာမိေအာင္ ရည္ရြယ္ရင္းပါ။
ဒါေၾကာင့္ အဲဒီလို မီတာခ ႐ုတ္ျခည္းတက္တာမ်ဳိးကို ေရွာင္ရွားၿပီး လူထုထိခိုက္မႈ
အနည္းဆံုးျဖစ္ေစမယ့္ အထက္ေဖာ္ျပပါ လွ်ပ္စစ္ ဝင္ေငြ တိုးတက္ေရး နည္းလမ္းမ်ားကို
ရွဥ့္လည္းေလွ်ာက္သာ၊ ပ်ားလည္းစြဲသာသေဘာနဲ႔ ထည့္သြင္းစဥ္းစားသင့္တဲ့အေၾကာင္း
အျပဳသေဘာ ေဆြးေႏြးတိုက္တြန္းအပ္ပါတယ္။

ဤအေၾကာင္းအရာႏွင့္ ပက္သက္၍ ထင္ျမင္ခ်က္ေပးလိုပါက ...
[email protected] သို႔ ေပးပို႔ႏိုင္ပါသည္။


အၾကည့္အမ်ားဆံုုး - ေဆာင္းပါး