အႏၲရာယ္ကို ဖိတ္ေခၚေနတဲ့ ရထားသံလမ္း၀န္းက်င္က အေမွာင္ထု

ရန္ကုန္ဘူတာႀကီး-ရြာသာႀကီး ရထားခရီးစဥ္အတြင္း ႏွင္းဆီကုန္းဘူတာကို ညေနပိုင္းမွာ ေတြ႕ျမင္ရစဥ္။ ဉာဏ္ေဇထက္/ျမန္မာတိုင္း(မ္)ရန္ကုန္ဘူတာႀကီး-ရြာသာႀကီး ရထားခရီးစဥ္အတြင္း ႏွင္းဆီကုန္းဘူတာကို ညေနပိုင္းမွာ ေတြ႕ျမင္ရစဥ္။ ဉာဏ္ေဇထက္/ျမန္မာတိုင္း(မ္)

ျပင္ေစခ်င္လို႔ ျမင္မိတာေလး နည္းနည္းေျပာမယ္။ သက္ဆိုင္သူေတြ စိတ္မဆိုးဘဲ
လုပ္ေဆာင္ေပးမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္နဲ႔ေပါ့ေနာ္။ ေျပာခ်င္တာကေတာ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ပတ္ရထားလမ္း
တစ္ေလွ်ာက္က ဘူတာ႐ံုေတြ အေၾကာင္းပါပဲ။

ဒီဘက္ႏွစ္ပိုင္းေတြမွာ ကားေတြ တိုးမ်ားလာတာနဲ႔အမွ် "လမ္းေတြ ပိတ္လိုက္တာ၊ ကားပိတ္ေနလို႔
ေနာက္က်တာ"လို႔ ညည္းညဴတဲ့ စကားသံေတြက ရန္ကုန္မွာ ေနထိုင္သူေတြရဲ႕ပါးစပ္ကေန
ေန႔စဥ္လိုလိုကို ၾကားေနရတဲ့ စကားသံပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ၿပီးေတာ့ ဒီႏွစ္ ႏွစ္ဆန္းပိုင္းေလာက္စၿပီး YBS ဘတ္စ္ကားလိုင္းစနစ္ကို ေျပာင္းလဲၿပီးလိုက္တဲ့
ေနာက္ပိုင္းမွာ ေခ်ာ့ေမြ႕မႈမရွိေသးတဲ့ စနစ္သစ္ေအာက္မွာ ေန႔စဥ္သြားလာလႈပ္ရွားသူေတြရဲ႕
ညည္းညဴသံေတြက ပိုလို႔က်ယ္ေလာင္လာခဲ့ပါတယ္။

၂၀၁၄ သန္းေခါင္စာရင္းအရ လူဦးေရ ခုနစ္သန္းေက်ာ္ ေနထိုင္ေနတဲ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ
အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ေန႔စဥ္ တစ္ေနရာမွတစ္ေနရာ သြားလာေနၾကရတဲ့ လူဦးေရဟာ တစ္ေန႔ကို
ေလးသန္းနီးပါး ရိွေနပါတယ္။

ဒီလူေတြထဲက ထက္၀က္ေက်ာ္ ပမာဏျဖစ္တဲ့ ၂ ဒသမ ၆ သန္းနီးပါးကေတာ့ ဘတ္စ္ကား
သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးကို အသံုးျပဳေနၾကတာပါ။

ဒီအခါမွာ ၿမိဳ႕ထဲမွာေရာ ၿမိဳ႕ျပင္မွာပါ ကားပိတ္က်ပ္လြန္းတဲ့ ျပႆနာကို ရင္ဆိုင္ခံစားေနၾကရတဲ့
ဘတ္စ္ကားစီးသူေတြဟာ စရိတ္သက္သာၿပီး ယာဥ္ေက်ာမပိတ္တဲ့ ၿမိဳ႕ပတ္ရထားကို
အားကိုးလာၾကပါတယ္။

ဒီအခါမွာ ရထားစီးရတာေရာ အဆင္တေျပရွိရဲ႕လားလို႔ ေမြးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္လာပါတယ္။

"မျဖစ္မေနမို႔ ေရြးခ်ယ္စရာမရိွလို႔သာ ရထားကိုေရြးခ်ယ္ရတာ အဆင္မေျပဘူး"လို႔ စိတ္ပ်က္လက္ပ်က္
ပံုစံနဲ႔ အသံက်ယ္က်ယ္ ေျပာလိုက္သူကေတာ့ ငမိုးရိပ္ဘူတာကေန ၿမိဳ႕ထဲကို ေန႔စဥ္အလုပ္တက္ေနတဲ့
မလတ္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

YBS စနစ္ စၿပီးေျပာင္းလိုက္ကတည္းက ကားစီးရတာ အရင္ကေလာက္ အဆင္မေျပေတာ့တာမို႔
ရထားေျပာင္းစီးေပမဲ့လည္း ရထားေပၚမွာ ၾကံဳေတြ႕ရတဲ့ အဆင္မေျပမႈေတြက တစ္ေန႔နဲ႔တစ္ေန႔
မ႐ိုးရေအာင္ပါပဲလို႔ သူက ညည္းေျပာ ေျပာလိုက္ပါတယ္။

သူ႔အတြက္ အဆိုးဆံုးကေတာ့ ေန႔ခင္းအလင္းေရာင္ရိွခ်ိန္မွာေတာင္ ဘူတာ႐ံုမွာ
အမူးသမားတစ္ေယာက္ရဲ႕ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ေႏွာင့္ယွက္မႈကို ၾကံဳခဲ့ရတာပါ။

ဒါေပမဲ့လည္း ရထားစီးတဲ့အခါတိုင္း အျမဲစိတ္ညစ္ရတဲ့ျပႆနာကေတာ့ ညဘက္အိမ္ျပန္ခ်ိန္ေတြမွာ
ရထားဘူတာ႐ံုနဲ႔ ဘူတာ၀န္းက်င္ေတြမွာ မီးအလင္းေရာင္ လံုေလာက္စြာမရိွတာက သူတို႔လို
မိန္းမသားေတြအတြက္ အခ်ိန္မေရြး အႏၲရာယ္က်ေရာက္ႏိုင္သလို ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

"ညဘက္ၿမိဳ႕ထဲမွာ ျဖတ္ေနတာမို႔ ရထားေပၚကလွမ္းၾကည့္ရင္ေတာ့ မီးအလင္းေရာင္ ျမင္ရေပမဲ့
သံလမ္းေဘးမွာ မီးလင္းေနတာ မဟုတ္ဘူး။ တစ္ဘူတာနဲ႔တစ္ဘူတာၾကားက ေမွာင္မည္းေနတာ။
ဘူတာေရာက္ရင္လည္း လက္မွတ္ ေရာင္းတဲ့ေနရာေလးပဲ မီးက ကြက္လင္းတာ။ ကိုယ္က ဘူတာမွာ
ရပ္ေနမွာ မဟုတ္ဘူးေလ။ အေရွ႕ျဖစ္ျဖစ္၊ အေနာက္ျဖစ္ျဖစ္ တစ္ေနရာရာကို ဆက္ေလွ်ာက္ရမွာ။

"ဘူတာ၀န္းက်င္မွာ လမ္းေလွ်ာက္ရေလာက္တဲ့အထိ လံုေလာက္တဲ့ အလင္းေရာင္မရိွဘူး။
ဘယ္ေလာက္ေမွာင္လဲဆို လမ္းေလွ်ာက္ရင္ ကိုယ့္အရိပ္ေတာင္ မျမင္ရတဲ့အခါေတြ ရိွတယ္။
ေန႔ခင္းဘက္ေတာင္ မလံုျခံဳတာ၊ ညဘက္ျပန္ရင္ လံုး၀မလံုျခံဳဘူးလို႔ကို ခံစားေနရတာ။
အသတ္ခံရရင္ေတာင္ ေသၿပီးမွသိၾကမွာ"လို႔ သူ႔ခံစားခ်က္ကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ရင္ဖြင့္ပါတယ္။

၄၅ ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာ ဘတ္စ္ကားကို အားထားျပီး အလုပ္တက္လာေပမဲ့
ကားလမ္းက်ပ္လာတာေတြေၾကာင့္ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ႏွစ္နီးပါးကတည္းက ၿမိဳ႕ပတ္ရထားကို
ေျပာင္းစီးလာတဲ့ ဦးၾကည္ကလည္း ညဘက္ဘူတာ႐ံုက မီးအလင္းေရာင္နဲ႔ပတ္သက္လို႔
အခုလို မွတ္ခ်က္ေပးပါတယ္။

"ဘူတာတစ္ခုနဲ႔ တစ္ခုၾကား ရထားသံလမ္းေဘးမွာ မီးလင္းတာမေတြ႕ေပမဲ့ ဘူတာ႐ံုေတြမွာေတာ့
လင္းတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဘူတာအက်ယ္အ၀န္းနဲ႔ မီးနဲ႔က မလံုေလာက္ဘူး။ ရထားလမ္းပတ္၀န္းက်င္က
ညဘက္ဆို အႏၲရာယ္ရိွေလာက္တယ္"လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဦးၾကည္က တိုးေၾကာင္ကေလးဘူတာကေန ရန္ကုန္ဘူတာႀကီးကို မနက္ပိုင္းေရာ၊ ညေနအျပန္ပါ
ရထားစီးၿပီး အလုပ္သြား၊ ျပန္လုပ္ေနတဲ့ ကုမၸဏီ၀န္ထမ္းတစ္ဦး ျဖစ္ပါတယ္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္စည္ပင္သာယာေရးေကာ္မတီကေန ၂၀၁၄ ခုႏွစ္မွာ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့
ျမန္မာ့မီးရထားရဲ႕စာရင္းေတြအရ ေန႔စဥ္ရထားအသံုးျပဳေနသူဦးေရေပါင္း ရွစ္ေသာင္းေက်ာ္ ရိွပါတယ္။

အခုခ်ိန္မွာေတာ့ တစ္ေန႔ကို လက္မွတ္ေစာင္ေရ တစ္သိန္းကေန တစ္သိန္းခြဲ၀န္းက်င္ထိ
ေရာင္းခ် ေပးရပါတယ္လို႔ ရန္ကုန္ဘူတာႀကီးက တာ၀န္ရွိသူတစ္ဦးက ေျပာပါတယ္။

လက္မွတ္ေဈးႏႈန္းက တစ္ေစာင္ကုိ ခရီးတိုအတြက္ က်ပ္ ၁၀၀ နဲ႔ ေပး၀ယ္ရၿပီး ၿမိဳ႕ပတ္ရထားခရီးစဥ္
စ/ဆုံး စီးမယ္ဆိုရင္ေတာ့ က်ပ္ ၂၀၀ ပါ။

ရန္ကုန္ဘူတာႀကီးမွ ထြက္ခြာမည့္ ရထားတစ္စင္းတြင္ လိုက္ပါမည့္ ခရီးသည္တစ္ဦး ရထားေပၚတက္ေနစဥ္။ ၿမိဳ႕ပတ္ဘူတာ႐ုံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ရထားအတက္အဆင္းေလွကားနဲ႔ ဘူတာပလက္ေဖာင္း ေ၀းကြာလြန္းျခင္းေၾကာင့္ အတက္အဆင္းျပဳလုပ္ရသည္မွာ ခက္ခဲလွတယ္လို႔ ခရီးသည္ေတြက ေျပာဆိုၾကပါတယ္။ ေအာင္ျမင္ရဲေဇာ္/ျမန္မာတိုင္း(မ္)

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရထားစီးသူအေရအတြက္က ဘတ္စ္ကား စီးသူထက္ နည္းပါးေနေသးေပမဲ့
ႏိုင္ငံတကာမွာေတာ့ ၿမိဳ႕ျပသယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးက႑မွာ ရထားကိုသာ အားထားစီးနင္းၾကတာ
ျဖစ္ပါတယ္။

အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံလည္းျဖစ္ျပီး ရထားစနစ္ေအာင္ျမင္တဲ့ စင္ကာပူႏိုင္ငံက ေျမေအာက္ရထား
ဘူတာ႐ံုေတြနဲ႔ ဘူတာ၀န္းက်င္မွာ ေမွာင္မိုက္ေနတဲ့ အေနအထား လံုး၀မရိွတဲ့အျပင္
ဘူတာ၀န္းက်င္ကို လွပစြာ တန္ဆာဆင္ထားၿပီး လံုျခံဳေရးအတြက္ စီစီတီဗီေတြ ေနရာအႏွံ႔မွာ
တပ္ထားတာေၾကာင့္ ဘူတာ႐ံုမွာ လူရွင္းေနရင္ေတာင္ လံုျခံဳတယ္လို႔ ခံစားရပံုကို ေျပာျပသူကေတာ့
ျမန္မာႏိုင္ငံမွ စင္ကာပူႏိုင္ငံကို သြားေရာက္လည္ပတ္ခဲ့ဖူးတဲ့ မဖူးဖူးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

"ျမန္မာျပည္မွာက ဘူတာ႐ံုမွာ လူရွင္းေနရင္ စိတ္ေခ်ာက္ခ်ားႏိုင္ေပမဲ့ ဟိုဘူတာ႐ံုမွာက လူလံုး၀
မရိွရင္ေတာင္ စိတ္ပူစရာမရိွဘူး။ Safe ျဖစ္တယ္လို႔ကို ခံစားရတာ"လို႔ သူကဆိုပါတယ္။

ၿမိဳ႕ပတ္ရထားစီးသူအားလံုးကို လိုက္လံေမးျမန္းျခင္းမျပဳႏိုင္ေပမဲ့ ျမန္မာတိုင္း(မ္)က
ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းခဲ့တဲ့ ရထားစီးသူေတြကေတာ့ ရထားစီးျခင္းအေပၚ အားသာခ်က္၊ အားနည္းခ်က္
အျမင္ေတြက မတူၾကသလို ရထားဘူတာ႐ံု၀န္းက်င္ လံုျခံဳမႈအေျခအေနေတြအေပၚ
ေျပာဆိုၾကတာလည္း ကြဲျပားၾကပါတယ္။

အိမ္နဲ႔ ဘူတာ အရမ္းနီးတာေၾကာင့္ လွည္းတန္းဘူတာကေန ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ထဲကို ရထားတစ္မ်ဳိးတည္းနဲ႔ပဲ
၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာ သြားလာအလုပ္တက္ေနတဲ့ ဦးခင္ေမာင္ကေတာ့ "အရင္တုန္းကဆို
ရထားတြဲထဲမွာကို မီးမရိွလို႔ အေမွာင္ထဲ ထိုင္လိုက္ရတာ ရိွတယ္။ အခုေတာ့ မရိွေတာ့ဘူး။
အတက္အဆင္းမ်ားတဲ့ ဘူတာေတြမွာ ရပ္ခ်ိန္နည္းတယ္၊ ပန္ကာေတြပါေပမဲ့ မလည္တဲ့
အျဖစ္ေတြကလြဲလို႔ ဓာတ္တိုင္ေတြက မီးေတြက မီးလာရင္ လင္းေနပါတယ္"လို႔ ေျပာပါတယ္။

အျမင္အမ်ဳိးမ်ဳိးေတြ ျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ စာေရးသူကိုယ္တိုင္ ဘူတာ ၃၈ ဘူတာကိုပတ္တဲ့
ၿမိဳ႕ပတ္ရထားခရီးစဥ္အျပင္ ရန္ကုန္ဘူတာႀကီးကေန တိုးေၾကာင္ကေလးဘက္ကိုသြားတဲ့
ငါးဘူတာခရီးစဥ္ကို လိုက္စီးၾကည့္တဲ့အခါ ခရီးသည္ေတြအတြက္ အဆင္ေျပတဲ့ဘူတာေတြထက္
အဆင္မေျပတဲ့ဘူတာေတြက ပိုမ်ားေနတာကို ေတြ႕ရွိခဲ့ရပါတယ္။

တခ်ဳိ႕ဘူတာရဲ႕ ပတ္၀န္းက်င္အေနအထားေတြကေတာ့ ခ်ဳံႏြယ္ပိတ္ေပါင္းဟာ လူျမင္ကြင္းကို
ပိတ္ဆို႔ထားၿပီး လူေနအိမ္ေျခေတြနဲ႔ ေ၀းလြန္းလွတဲ့အျပင္ ဘူတာကေန လမ္းေလွ်ာက္ထြက္ရတဲ့
၀န္းက်င္မွာေတာ့ မီးတိုင္ေတြ ရွိတဲ့ေနရာမွာလည္း မီးလံုးေတြမရွိဘဲ ေမွာင္မည္းေနတတ္ပါတယ္။

ဒါ့ျပင္ လံုျခံဳမႈအတြက္ အေရးပါတဲ့အခ်က္တစ္ခ်က္ျဖစ္တဲ့ စီစီတီဗီတပ္ထားတာကလည္း
ဘူတာ႐ံုအနည္းငယ္မွာပဲ ေတြ႕ရပါတယ္။

ရထားျဖတ္ေမာင္းတဲ့ သံလမ္းတစ္ေလွ်ာက္မွာလည္း ဓာတ္တိုင္ ေတြရိွေပမဲ့ အမ်ားစုမွာ မီးလံုးေတြ
ရိွမေနပါဘူး။

ဘတ္စ္ကားစီးရတာထက္ စရိတ္နဲ႔ အခ်ိန္ကုန္တာ သက္သာေပမဲ့ ရထားအခ်ိန္ မမွန္တာ၊ ဦးစားေပး
ရထားလမ္းေၾကာေတြကို ေစာင့္ရတာေၾကာင့္ အခ်ိန္ၾကန္႔ၾကာတာကိုလည္း ခရီးသည္ေတြမွာ
ခံစားၾကရပါတယ္။

ရထားအဆင္းအတက္ ေလွကားေတြက ျမင့္လြန္းၿပီး ဘူတာ႐ံုက ပလက္ေဖာင္းေတြက
နိမ့္ေနတာေၾကာင့္လည္း သက္ၾကီးရြယ္အိုေတြနဲ႔ ကေလးသူငယ္ေတြသာမက အရပ္ပုတဲ့
သူေတြအတြက္ အတက္အဆင္းျပဳလုပ္ရတာ မလြယ္ကူလွပါဘူး။

ညဘက္ရထားစီးၿပီး ဆင္းရမယ့္ဘူတာမွာ ဆင္းၿပီးတိုင္း ကိုယ့္လိုရာခရီးကို ဆက္သြားၾကတဲ့အခါမွာ
ေအးေအးလူလူ လမ္းေလွ်ာက္ျပန္ၾကတာထက္ အေမွာင္လမ္းကို အျမန္ဆံုး ျဖတ္ေက်ာ္ႏိုင္ဖို႔အတြက္
ေျခလွမ္းက်ဲက်ဲနဲ႔ သုတ္ေျခတင္ၾကရတယ္လို႔ အလုပ္ၿပီးခ်ိန္ေနာက္က်တတ္တာမို႔ ရထားစီးလည္း
ေနာက္က်တတ္တဲ့ သမိုင္းမွာေနထိုင္သူ မအိက ေျပာျပပါတယ္။

"ရထားလမ္း၀န္းက်င္က မီးအလင္းေရာင္က ေမွာင္ကိုေမွာင္ေနတာ၊ တစ္ခုခုလုပ္ခ်င္လို႔ ၾကံစည္ထားရင္
လုပ္လို႔ကိုရတဲ့ အေနအထားေလ။ ကိုယ့္ကို မုဒိမ္းက်င့္သြားရင္ေတာင္ ကိုယ္အက်င့္ခံရၿပီးမွ
လူသိမယ့္အျဖစ္မို႔ အျမဲစိုးရိမ္ေနရတယ္။ တစ္ေယာက္တည္းဆို တကယ္ေၾကာက္တယ္။
ဒါေၾကာင့္ တက္သုတ္႐ိုက္ၿပီး မေျပး႐ံုတမည္ ဆင္းတဲ့ လူအုပ္နဲ႔အမီ အျမန္ေလွ်ာက္ရတာ"လို႔
ေျပာတဲ့ သူ႔ရဲ႕စကားက မိန္းကေလးတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ၾကံဳရႏိုင္တဲ့ ရထားလမ္းေဘးက
အေမွာင္ထုရဲ႕အႏၲရာယ္ကို ကြက္ကြက္ကြင္းကြင္း ျမင္သြားေစပါတယ္။

ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာနက အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္းေပါင္းမ်ားစြာ ကုန္က်ခံမယ့္
မီးရထားစီမံကိန္း ေလးခုကို ဒီႏွစ္ ေအာက္တုိဘာလကစတင္ၿပီး ၂၀၂၂ ခုႏွစ္မွာ
အၿပီးေဆာင္ရြက္မယ္လို႔ ဒီႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလထဲမွာ သတင္းထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။

အဲဒီစီမံကိန္းေလးခုထဲမွာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ပတ္ရထားျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး အဆင့္ျမႇင့္တင္ျခင္းစီမံကိန္းလည္း
ပါ၀င္ပါတယ္။ ႏွစ္ေပါင္း ၆၀ ေက်ာ္ သက္တမ္းရွိေနျပီျဖစ္တဲ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရဲ႕ ၿမိဳ႕ပတ္ရထားစနစ္ကို
ပထမဆံုးအေနနဲ႔ အႀကီးစားျပင္ဆင္မႈ ျပဳလုပ္မယ္လို႔လည္း ဆိုထားပါတယ္။

ဒါက သတင္းေကာင္းျဖစ္လို႔ ႀကိဳဆိုပါတယ္။ တစ္ခုပဲ .. အႀကီးစားအလုပ္ေတြ မစေသးခင္ေလးမွာပဲ
ဘူတာ႐ံုေတြနဲ႔ သူ႔ပတ္၀န္းက်င္တစ္ေလွ်ာက္မွာ လင္းလင္းက်င္းက်င္းနဲ႔ အႏၲရာယ္ကင္းကင္း
သြားလာလို႔ရေအာင္ မီးေတြ လံုေလာက္ေအာင္ ထြန္းေပးပါလို႔ တိုက္တြန္းလိုက္ပါရေစ။

ၿပီးေတာ့ ေျပာစရာက်န္ေသးတာက မီးတိုင္ေတြေထာင္၊ မီးလံုးေတြတပ္တာေတာ့ ဟုတ္ပါၿပီ။
မီးပ်က္ေနျပန္ရင္လည္း အလုပ္မျဖစ္ေသးတာမို႔ အနည္းဆံုးေတာ့ ညဘက္ေတြမွာ မီးပံုမွန္လာေအာင္
လုပ္ေပးပါလို႔ ထပ္မံတိုက္တြန္းလိုက္ပါရေစ။

ဤအေၾကာင္းအရာႏွင့္ ပက္သက္၍ ထင္ျမင္ခ်က္ေပးလိုပါက ...
[email protected] သို႔ ေပးပို႔ႏိုင္ပါသည္။