အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေဒသအတြက္ တ႐ုတ္၏ ဝွက္ဖဲ

 ေပက်င္းၿမိဳ႕သို႔ ေရာက္ရွိခဲ့ေသာ ပါလက္စတိုင္း သမၼတ မာမြတ္ အက္ဘတ္စ္ကို ၂ဝ၁၃ ခုႏွစ္၊ ေမ ၆ ရက္က ျပည္သူ႔မဟာ ခန္းမႀကီး အတြင္း လက္မွတ္ေရးထိုးပြဲ၌ တ႐ုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ဖ်င္ႏွင့္ လက္ဆြဲႏႈတ္ဆက္ေနၾကစဥ္။ ဓာတ္ပံု - အီးပီေအေပက်င္းၿမိဳ႕သို႔ ေရာက္ရွိခဲ့ေသာ ပါလက္စတိုင္း သမၼတ မာမြတ္ အက္ဘတ္စ္ကို ၂ဝ၁၃ ခုႏွစ္၊ ေမ ၆ ရက္က ျပည္သူ႔မဟာ ခန္းမႀကီး အတြင္း လက္မွတ္ေရးထိုးပြဲ၌ တ႐ုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ဖ်င္ႏွင့္ လက္ဆြဲႏႈတ္ဆက္ေနၾကစဥ္။ ဓာတ္ပံု - အီးပီေအ

ပါရီ - အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေဒသကို ဒုကၡေပးေနသည့္ အခက္အခဲ အက်ပ္အတည္းမ်ားမွာ
တစ္ေန႔ထက္တစ္ေန႔ ပိုမိုႀကီးထြားလာေနသည္။ ယီမင္တြင္ မထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ေသာ ဝမ္းေရာဂါျဖစ္ပြားေန
သည့္အျပင္ ျပည္တြင္းစစ္ကလည္း ပိုမိုအရွိန္ျမင့္ ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိသည္။ ေဂ်႐ုဆလင္ၿမိဳ႕တြင္
ဘာသာေရးအၾကမ္းဖက္မႈႏႈန္း ပိုမို ျမင့္တက္လာၿပီး အီရတ္ႏွင့္ ဆီးရီးယားတို႔တြင္ ဂိုဏ္းဂဏစြဲ
စစ္ပြဲမ်ား ဆက္လက္ ျဖစ္ပြားေနဆဲပင္ျဖစ္သည္။

အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေဒသက ႏိုင္ငံတကာ၏ ေခါင္းေဆာင္မႈ တည္တည္ၿငိမ္ၿငိမ္ လိုအပ္ေနသည့္
အခ်ိန္တြင္ ပံုမွန္ ျဖစ္စဥ္တြင္ ပါဝင္ပတ္သက္ေနသူမ်ားက ထိထိေရာက္ေရာက္ မပါဝင္ရန္
ဆံုးျဖတ္ထားၾကၿပီးျဖစ္သည္။ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေဒသက လိုအပ္ေနသည့္ လိုအပ္ခ်က္မွာ
ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံ ေထာက္ခံအားေပးမည့္ ႏိုင္ငံအသစ္ျဖစ္ေသာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံႏွင့္ သံတမန္
ေရးရာအတြက္ မူေဘာင္အသစ္ျဖစ္သည္။

ျပင္သစ္ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးေဟာင္း မိုက္ကယ္ဆယ္ပန္က ကမၻာအႏံွ႔ျဖစ္စဥ္၏ ဝမ္းနည္းစရာအခ်ိန္ဟု
တစ္ခ်ိန္က ေခၚဆိုခဲ့သည္ကို အဓိကထားေနစဥ္ အလုပ္လက္မဲ့ႏႈန္းႏွင့္ ဝင္ေငြမမွ်တမႈက အစြန္းေရာက္
အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကို ပ်ံ႕ႏွံ႕ျဖစ္ပြားေစခဲ့သည့္ တရားခံပင္ျဖစ္သည္။ သံတမန္ေရးရာ လုပ္ထံုးလုပ္နည္း
မ်ားကို အသံုးခ် လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေသာ္လည္း ျဖစ္စဥ္မွာ ေျဖရွင္းရခက္ေနဆဲျဖစ္သည္။

၁၉၇၅ ခုႏွစ္တြင္ ဖင္လန္ႏိုင္ငံ ဟယ္လ္ဆင္ကီၿမိဳ႕၌ စစ္ေအးေခတ္အင္အားႀကီးႏိုင္ငံ ႏွစ္ခုျဖစ္ေသာ
အေမရိကန္ႏွင့္ ဆိုဗီယက္ႏိုင္ငံအၾကား တင္းမာမႈေလွ်ာ့ခ်ရန္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားျပဳလုပ္ရန္
သေဘာတူညီခ်က္ ေရးဆြဲခဲ့သည္။ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာႏွင့္ ပိုင္နက္ တည္တံ့ခိုင္ျမဲမႈ ကို
အသားေပးသည့္ ဟယ္လ္ဆင္ကီ သေဘာတူညီခ်က္ရလဒ္က ဆက္ဆံေရးတင္းမာမႈကို မဟာဗ်ဴဟာ
ေျမာက္ေလ်ာ့က်ေစခဲ့သည္။

ေလ့လာသံုးသပ္သူမ်ားအတြက္ အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ဥေရာပႏိုင္ငံတို႔၏ ေထာက္ခံမႈအျပည့္အဝ
ရရွိခဲ့သည္ အဆိုပါ သေဘာတူညီခ်က္က စစ္ေအးေခတ္ကို ကနဦး အဆံုးသတ္ေပးခဲ့သည္။

၁၉၇၅ ခုႏွစ္ၿပီးေနာက္ ပထဝီႏိုင္ငံေရး ေျမပံုမွာ သိသိသာသာ ေျပာင္းလဲခဲ့ေသာ္လည္း
ကမၻာလုံးဆိုင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္တြင္ အျပန္အလွန္ေလးစားမႈ တည္ေဆာက္ထားေသာ
အဆိုပါသေဘာတူညီခ်က္ကို အေျခခံထားေသာအဆိုက ယေန႔တြင္ မသက္ဆိုင္ေတာ့ေပ။
အေၾကာင္းမလွစြာ အေမရိကန္ႏွင့္ ဥေရာပ ႏွစ္ႏိုင္ငံစလံုးက အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေဒသကို ကိုင္တြယ္
ေျဖရွင္းရန္ အေနအထားမရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ကြၽႏု္ပ္၏ အျမင္အရ ထိုအခ်က္က ကမၻာေပၚတြင္ အင္အားႀကီးလာေသာ အေရးႀကီးဆံုး တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက
တရားဝင္ အဓိပၸာယ္ရွိေသာ နည္းလမ္းျဖင့္ ဝင္ေရာက္ဆက္ဆံသြားဖြယ္ရွိသည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ ပတ္သက္မႈက ၄င္း၏ ယခင္မူဝါဒကေန သိသိသာသာ ကြာျခားလိမ့္မည္ျဖစ္သည္။
တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈကာလအတြင္း ႏိုင္ငံ၏ေခါင္းေဆာင္မႈက ျပည္တြင္းဦးစားေပးမႈမ်ားကို
အေလးထား ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံတကာတြင္ သိုသိုသိပ္သိပ္ ေနထိုင္ခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ မၾကာေသးမီႏွစ္မ်ားအတြင္း တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက ကမၻာ့အခန္းက႑တြင္ ႀကီးမားေသာေနရာက
ပါဝင္လာခဲ့ၿပီး ရာသီဥတုေျပာင္းလဲမႈတြင္ ဦးေဆာင္လာ၍ ဆူဒန္ႏွင့္ ဆူဒန္ေတာင္ပိုင္း
ဆက္ဆံေရးေျပလည္ေအာင္ အားထုတ္ႀကိဳးပမ္းေပးခဲ့သည္။ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္တြင္
အစၥေရး - ပါလက္စတိုင္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ ျပန္လည္စတင္ရန္ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံက ႀကိဳးပမ္း
အားထုတ္မႈ မေအာင္ျမင္ခဲ့သည့္အခ်ိန္တြင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက ပမာဏေျခလွမ္း၏ တက္တက္ၾကြၾကြ
ေထာက္ခံသူအမ်ားစုထဲကႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။ အေရွ႕အလယ္ပိုင္း သံတမန္ဆက္ဆံေရးတြင္
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံပါဝင္မႈက ႏိုင္ငံေရးအျပင္ ယဥ္ေက်းမႈႏွင့္ သမိုင္းသေဘာအရလည္း အဓိပၸာယ္ရွိသည္။
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကဥေရာပထက္ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းမွ လုံျခံဳေရးအားနည္းခ်က္မ်ားကို ရင္ဆိုင္ခဲ့ရၿပီး
ေဒသတြင္းႏိုင္ငံႏွင့္ဆိုင္ေသာ အေမြအႏွစ္မရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ထို႔ျပင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက အေမရိကန္ကဲ့သို႔ ေဆာ္ဒီအာေရဗ်ႏွင့္ ႐ုရွားကဲ့သို႔ အီရန္ႏိုင္ငံတို႔ဘက္တြင္
ရပ္တည္ထားျခင္းမရွိေပ။ ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ားကဲ့သို႔ အာရပ္လူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ ဂ်ဴးလူမ်ဳိးမ်ားကို သမိုင္းတြင္
ႏွိပ္စက္ခဲ့မႈမ်ဳိး တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတြင္ အျပစ္တစ္စံုတစ္ရာ မရွိေပ။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက အေရွ႕အလယ္ပိုင္း သံတမန္ေရးရာ၏ မထင္မွတ္ဘဲက်ေရာက္ႏိုင္ေသာ အႏၲရာယ္တြင္
ထင္ထင္ရွားရွား ျပသလိမ့္မည္မဟုတ္ေပ။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေဒသ
ေရရည္တည္ၿငိမ္ေရးအတြက္ အေကာင္းဆံုးေနရာက ပါဝင္လာႏိုင္ဖြယ္ရွိေၾကာင္းသံုးသပ္ႏိုင္ေပ
သည္။


 

(ဤေဆာင္းပါးသည္ Project Syndicate မွ ေဆာင္းပါးရွင္ ဒိုမနစ္ မိြဳင္ဆီ၏
အာေဘာ္သာျဖစ္သည္။)

ဤအေၾကာင္းအရာႏွင့္ ပက္သက္၍ ထင္ျမင္ခ်က္ေပးလိုပါက ...
[email protected] သို႔ ေပးပို႔ႏိုင္ပါသည္။


အၾကည့္အမ်ားဆံုုး - ကမာၻ႔သတင္း

အၾကည့္အမ်ားဆံုုး - အာရွသတင္း