အာဆီယံ လက္ကိုင္တုတ္ေတြကေတာ့ လုပ္ခ်လိုက္ျပန္ၿပီ

ဇြန္ ၁၄ ရက္က က်င္းပခဲ့တဲ့ အဆင့္ျမင့္ သီးသန္႔ေဆြးေႏြးပြဲတြင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး ဝမ္ယီ မိန္႔ခြန္းေျပာၾကားေနစဥ္။ ဓာတ္ပံု - ေအအက္ဖ္ပီဇြန္ ၁၄ ရက္က က်င္းပခဲ့တဲ့ အဆင့္ျမင့္ သီးသန္႔ေဆြးေႏြးပြဲတြင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး ဝမ္ယီ မိန္႔ခြန္းေျပာၾကားေနစဥ္။ ဓာတ္ပံု - ေအအက္ဖ္ပီ

လြန္ခဲ့တဲ့ ရက္သတၱပတ္က တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ေတာင္ပိုင္းမွာရွိတဲ့ ကူမင္းၿမိဳ႕မွာ ဝန္ႀကီးေတြရဲ႕အစည္းအေဝး
လံုးဝမေအာင္ျမင္ခဲ့တာကို ရယ္စရာေကာင္းတယ္လို႔ ေျပာႏိုင္ေပမဲ့ တကယ္ေတာ့ အေျခအေန
တျဖည္းျဖည္း ယိုယြင္းေနတဲ့ အဖြဲ႕ႀကီးအတြက္ ဆံုး႐ံႈးမႈ တစ္ရပ္လို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။

ဇြန္ ၁၄ ရက္က က်င္းပခဲ့တဲ့ အဆင့္ျမင့္ သီးသန္႔ေဆြးေႏြးပြဲမွာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး ဝမ္ယီနဲ႔
သူ႔ရဲ႕လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ေတြ ပါဝင္ခဲ့ၿပီး ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ ေဒသတြင္း သဟဇာတရွိေနဖို႔ပဲ
ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့ ျဖစ္ခ်င္ေတာ့ ဆန္႔က်င္ဘက္ အေျခအေနေတြ ျဖစ္ခဲ့တယ္။ ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လတုန္းက
ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံရဲ႕ ၿမိဳ႕ေတာ္ ဖႏြမ္းပင္မွာ အာဆီယံအဖြဲ႔ဝန္ႀကီး ေတြ အစည္းအေဝးမွာျဖစ္ခဲ့တဲ့
လံုးဝၿပိဳကြဲ ပ်က္စီးသြားခဲ့သလို ပံုစံမ်ဳိး ျဖစ္ခဲ့တယ္။

အဲဒီအခ်ိန္တုန္းက အာဆီယံဥကၠ႒ျဖစ္ ခဲ့တဲ့ ကေမၻာဒီးယားဟာ အစည္းအေဝး အစီအစဥ္ဆြဲရာမွာ
အေလ့အက်င့္မရွိေသးဘူး။ ေရးဆြဲတဲ့အခါမွာလည္း တ႐ုတ္က လမ္းၫႊန္ေပးခဲ့တယ္။
ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံဟာ သူ႔ရဲ႕ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈျမႇင့္တင္ဖို႔ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကေန ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ အမ်ားႀကီး
ရေနတဲ့အခ်ိန္ေပါ့။

အဲဒီအစည္းအေဝးမွာ အဓိကက်တဲ့ အေၾကာင္းအရာကေတာ့ ေတာင္တ႐ုတ္ ပင္လယ္တြင္းရွိ
ကြၽန္းေတြအတြက္ တ႐ုတ္ အစိုးရနဲ႔ အာဆီယံအဖြဲ႕ဝင္တို႔ျဖစ္ေနတဲ့ အျငင္းပြားမႈျဖစ္တယ္။

ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံဟာ ဒီကြၽန္းေတြကို ေတာင္းခံသူေတြထဲမွာ မပါဝင္တဲ့အတြက္ သူ႔ရဲ႕ပန္းတိုင္က
ေပက်င္းအစိုးရအႀကိဳက္ကို လိုက္ၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ မ်ားမ်ားရဖို႔နဲ႔ ကြၽန္း ေတာင္းခံသူေတြျဖစ္ၾကတဲ့
အာဆီယံအဖြဲ႕ ထဲက တခ်ဳိ႕ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ႏိုင္ငံေတြ မေက်မနပ္မျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေပးဖို႔ပဲျဖစ္တယ္။ 

ဒီအတိုင္းျဖစ္ဖို႔အတြက္ ပိုင္နက္အျငင္း ပြားမႈေတြဟာ တ႐ုတ္နဲ႔ အာဆီယံၾကား ဘက္ေပါင္းစံု ေျဖရွင္း
မရမယ့္ကိစၥမဟုတ္ဘဲ ၿပိဳင္ဘက္ ေတာင္းခံသူေတြ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ ေျဖရွင္းမရမယ့္ ကိစၥျဖစ္တာေၾကာင့္
အစည္း အေဝးအစီအစဥ္ထဲ မထည့္ဖို႔ ကေမၻာဒီးယား က အေခ်အတင္ ေျပာဆိုခဲ့တယ္။

ဒီနည္းလမ္းက မေအာင္ျမင္ခဲ့တဲ့အတြက္ ၾကည့္ရတာ တ႐ုတ္ရဲ႕ အၾကံျပဳခ်က္လို႔ ဆိုရမလားမသိ။
ကေမၻာဒီးယားက ပိုင္နက္ကိစၥ ေဆြးေႏြးခဲ့တာကို ေနာက္ဆံုး တရားဝင္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မွာ
မထည့္ရဘူးလို႔ ဆံုးျဖတ္ခဲ့တယ္။

သဘာဝအေလ်ာက္ပဲ အာဆီယံရဲ႕ အထိ ခိုက္အနစ္နာဆံုး ေတာင္းခံခဲ့တဲ့ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္ၾကတဲ့
ဖိလစ္ပိုင္နဲ႔ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံတို႔က ဒီအဆိုျပဳခ်က္ကို ပယ္ခ်ခဲ့တယ္။ သူတို႔ရဲ႕ ကြၽန္းေတြကို
က်ဴးေက်ာ္ထားတာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ျဖစ္တယ္ဆိုတာကို ေဖာ္ျပေစခ်င္တယ္။

ဒါေပမဲ့ ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံဟာ တ႐ုတ္ရဲ႕ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံနဲ႔ ခိုင္မာစြာရပ္တည္ကာ ဖိလစ္ပိုင္နဲ႔
ဗီယက္နမ္အစိုးရတို႔ဟာ အစည္းအေဝးကို ေမာင္ပိုင္လုပ္ၿပီး သူတို႔ရဲ႕ တင္းမာတဲ့ ေတာင္းဆိုခ်က္နဲ႔
တရားဝင္ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ကို ဓားစာခံလုပ္ဖို႔ ႀကိဳးပမ္းၾကတယ္ဆိုၿပီး စြပ္စြဲခဲ့တယ္။

အာဆီယံဝန္ႀကီးေတြ အစည္းအေဝးပြဲအၿပီး တရားဝင္ထုတ္ျပန္ခ်က္ကို ၄၅ ႏွစ္အတြင္း
ပထမဆံုးအႀကိမ္ ထုတ္ျပန္ျခင္းမရွိခဲ့ဘူး။ ကမၻာ့သတင္းစာေတြကလည္း ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံဟာ
အာဆီယံရဲ႕ စည္းလံုးမႈကို ဖ်က္ဆီးသူလို႔ သတင္းေတြ ေဖာ္ျပခဲ့တယ္။

တ႐ုတ္အစိုးရရဲ႕ အလိုကိုလိုက္ကာ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ကိစၥကို ေဘးဖယ္ဖို႔ ႀကီးမားတဲ့
ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြအသြင္နဲ႔ ကေမၻာဒီးယားကို တ႐ုတ္အစိုးရရဲ႕ ကိုယ္စားလွယ္လို႔ေခၚတာဟာ
အလြန္မိုက္မဲတာျဖစ္တယ္။ ကေမၻာဒီးယားဟာ ၾကားေနဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေနတာပဲျဖစ္တယ္လို႔
ဖႏြမ္းပင္အစိုးရရဲ႕ ေျပာဆိုခြင့္ရွိသူ ကြိဳင္ကုေယာင္က ေျပာခဲ့တယ္။

ဘယ္လိုပဲေျပာေနေျပာေန ဗီယက္နမ္နဲ႔ ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံတို႔ကေတာ့ ဒီလိုမျမင္ဘဲ ေဟာ္လန္ႏိုင္ငံ
သေဟ့ဂ္ၿမိဳ႕မွာရွိတဲ့ ကုလ သမဂၢခံု႐ံုးထံ တ႐ုတ္နဲ႔ ကမ္းလြန္အျငင္းပြား မႈကို ဆံုးျဖတ္ေပးဖို႔
အယူခံဝင္ရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့တယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ႏွစ္ေလာက္ကစၿပီး ခံု႐ံုးက ဒီကိစၥကို ခ်ိန္ဆေနတုန္း တ႐ုတ္ႏိုင္ငံဟာ ကြၽန္းေတြကို
သိမ္းပိုက္၊ စစ္ပံုစံသြင္း၊ ေလဆိပ္ ေတြေဆာက္လုပ္၊ ဒံုးက်ည္တပ္စုေတြထားလာတာေၾကာင့္
ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ အတြင္း တင္းမာမႈေတြ ပိုၿပီးဆိုးလာခဲ့တယ္။

အာဆီယံအဖြဲ႕ထဲက ေတာင္းခံသူေတြက ေအာင့္အီးကာ အေမရိကန္နဲ႔ တျခား မဟာမိတ္ေတြ
ျဖစ္ၾကတဲ့ ၾသစေၾတးလ်၊ အိႏၵိယနဲ႔ ဂ်ပန္ ႏိုင္ငံေတြဆီ အကူအညီေတာင္းတာကလြဲလို႔
ဘာမွ်မတတ္ႏိုင္ၾကဘူး။ တ႐ုတ္ကို ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ဖို႔ႀကိဳးပမ္းမႈေတြ လုပ္ခဲ့ေပမဲ့ သိပ္အရာမေရာက္ဘူး။
ေပက်င္းအစိုးရက အျငင္းပြားမႈေတြကို ေတာင္းခံသူေတြအၾကား ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္သာ ေဆြးေႏြးရမယ္၊
အာဆီယံအားလံုးအပါအဝင္ ဘက္စံုေျဖရွင္းရန္ မလိုလားဘူးလို႔ အေလးအနက္ ေျပာထားတယ္။

သေဟ့ဂ္က ဆံုးျဖတ္ခ်က္ဟာ အခုအခ်ိန္ နဲ႔ ဇူလိုင္ ၇ ရက္အတြင္းျဖစ္လိမ့္မယ္ဆိုေတာ့ လြန္ခဲ့တဲ့
ရက္သတၱပတ္က ကူမင္းမွာလုပ္ခဲ့တဲ့ ဖိုရမ္မွာ အက်ဳိးပိုရွိလာႏိုင္တယ္ ဆိုတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြက
ရွိေနတယ္။

တကယ္ပါပဲ။ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကိစၥ ဟာ အစည္းအေဝးမွာ အဓိကက်ၿပီး တ႐ုတ္ ႏိုင္ငံရဲ႕
အႀကီးအက်ယ္ ေျမယာေဖာ္ယူတာနဲ႔ စစ္ပံုစံဝင္ေနတဲ့ စီမံကိန္းေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး ဝမ္ယီနဲ႔ ပြင့္ပြင့္ လင္းလင္း အျပန္အလွန္ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတယ္လို႔
အာဆီယံအဖြဲ႕ဝင္ေတြက ေနာက္ပိုင္းမွာ ဝန္ခံခဲ့ၾကတယ္။

ဒါက သံတမန္ဆန္တဲ့ အသံုးအႏႈန္းပါ။ တကယ္ေတာ့ အေတာ္ေလး အေခ်အတင္ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာ
ျဖစ္ၿပီး ေနာင္တြင္ တ႐ုတ္ အစိုးရက စီစဥ္ထားတဲ့ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ ကို တ႐ုတ္က
ဗီတိုအာဏာသံုးကာ ပယ္ခ်ခဲ့ တယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ ဒီသတင္းထုတ္ျပန္ ခ်က္ဟာ ေပက်င္း
အစိုးရရဲ႕ အျပဳအမူကို ေဝဖန္လြန္းအားႀကီးတယ္လို႔ တ႐ုတ္က ယူဆ ခဲ့တာေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္။

ထုတ္ျပန္ခ်က္ထဲမွာ ဘာပါသလဲဆိုရင္ အာဆီယံနဲ႔ တ႐ုတ္အၾကား ဆက္ဆံေရးနဲ႔ ပူးေပါင္းမႈဟာ
အေရးႀကီးတဲ့ကိစၥျဖစ္ေနတာ ေၾကာင့္ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ထဲမွာျဖစ္ေနတဲ့ ကိစၥကို
လ်စ္လ်ဴမ႐ႈႏိုင္ဘူးလို႔ ေရးထားတယ္။

တင္းမာမႈကိုျဖစ္ေပၚေစႏိုင္တဲ့ ေျမယာ ေဖာ္ယူတာေတြ အစရွိတဲ့ လႈပ္ရွားမႈအားလံုးကို
စစ္ပံုစံမသြင္းျခင္းနဲ႔ ကိုယ္တိုင္ထိန္းသိမ္း မႈတို႔ရဲ႕ အေရးႀကီးပံုကို အာဆီယံက
အေလးထားေၾကာင္းကိုလည္း ပိတ္ပင္ခံရတဲ့ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ပါရွိခဲ့တယ္။

ဒီစကားအသံုးအႏႈန္းကို ခြင့္မျပဳႏိုင္ေၾကာင္း ေပက်င္းအစိုးရက ေျပာဆိုခဲ့ၿပီး တျခားပံုစံတစ္ခုက
တင္ျပခဲ့ရာမွာ အာဆီယံ အဖြဲ႕ဝင္ေတြက ပယ္ခ်ခဲ့ၿပီး မူရင္းသတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ကိုသာ အသံုးျပဳဖို႔
ေတာင္းဆိုခဲ့တယ္။

ဒါကို တ႐ုတ္ကျငင္းၿပီး သူ႔ရဲ႕ကိုယ္စားလွယ္ေတြျဖစ္ၾကတဲ့ ကေမၻာဒီးယားနဲ႔ လာအို ႏိုင္ငံတို႔ကို
အက်ပ္ကိုင္ခဲ့တာေၾကာင့္ အဲဒီ ႏွစ္ႏိုင္ငံတို႔ကလည္း မူရင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ အေပၚ ေထာက္ခံမႈကို
ျပန္လည္သိမ္းခဲ့တယ္။

အမ်ားဆႏၵအတိုင္း မျဖစ္တာေၾကာင့္ မေလးရွားဟာ တ႐ုတ္ရဲ႕ ၾကမ္းတမ္းၿပီး ေမာက္မာတဲ့
အျပဳအမူကို စိတ္ပ်က္လက္ပ်က္ျဖစ္ကာ မူရင္း သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ကို မီဒီယာသို႔ တစ္ဖက္သတ္
ထုတ္ျပန္ခဲ့တယ္။

မေလးရွားရဲ႕ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ကို ပယ္ဖ်က္ဖို႔အတြက္ အာဆီယံ အတြင္းဝန္မ်ား႐ံုးကို ၫႊန္ၾကားဖို႔
ဒီႏွစ္ အာဆီယံဥကၠ႒ျဖစ္တဲ့ လာအိုႏိုင္ငံကို ခိုင္းခဲ့ရာ အတြင္းဝန္႐ံုးက ေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့ေပမဲ့
ေနာက္က်သြားၿပီး ကမၻာ့မီဒီယာက ေဖာ္ျပသြားခဲ့ၿပီးျဖစ္တယ္။

အာဆီယံရဲ႕ အတြင္းဘက္ကို ကြၽံၿပီးၿပိဳဆင္းသြားတဲ့ ရယ္စရာအျဖစ္အပ်က္ကို သင္လိုက္မီရဲ႕လား။
အာဆီယံရဲ႕ အညႇာလြယ္ၿပီး ေသးငယ္တဲ့ အဖြဲ႕ဝင္ႏိုင္ငံေတြကို တ႐ုတ္က အသံုးျပဳကာ
ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အာဆီယံအဖြဲ႕ကို သပ္လွ်ဳိေနမယ္လို႔ အေျမာ္အျမင္ရွိတဲ့
ထိုင္းႏိုင္ငံေရး ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာသူ Thitinan Pongsudhirak က မွတ္ခ်က္ခ်ခဲ့တယ္။ အဲဒီမွာတင္
ဆံုးသလားဆိုေတာ့ မဆံုးေသးဘူး။ အာဆီယံ ဝန္ႀကီးေတြက ဘယ္လို ဆံုးျဖတ္လိုက္သလဲဆိုရင္
အဖြဲ႕ဝင္ တစ္ဦးခ်င္းဟာ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ကို သင့္ေတာ္သလို ထုတ္ျပန္ႏိုင္တယ္တဲ့။

အင္ဒိုနီးရွားနဲ႔ စင္ကာပူႏိုင္ငံတို႔က မဆိုင္းမတြဘဲ မူရင္းသတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္နဲ႔ ထင္ဟပ္တဲ့
အသံုးအႏႈန္းေတြနဲ႔ ထုတ္ျပန္ခဲ့ တာေၾကာင့္ တ႐ုတ္ကို မီးေလာင္ရာေလပင့္ လုပ္လိုက္သလို
ျဖစ္သြားခဲ့တယ္။

ဇြန္ ၂ဝ ရက္က တ႐ုတ္လိုလားတဲ့ ကေမၻာဒီးယားဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဟြန္ဆန္က ဒီလုပ္ရပ္ကို ေဝဖန္
႐ႈတ္ခ်ခဲ့ၿပီး တ႐ုတ္ဖိအား ေပးတာေၾကာင့္ မူရင္းသတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ကို ဗီတိုအာဏာသံုးခဲ့တယ္
ဆိုတဲ့ သေဘာထားကို ေလွာင္ခဲ့တယ္။

ဒီကိစၥဟာ ဥပေဒအေၾကာင္းေတြမဟုတ္ ဘူး။ ႏိုင္ငံေရးကိစၥ သက္သက္သာျဖစ္တယ္။ ခံု႐ံုးရဲ႕
ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို မေထာက္ခံဘူးလို႔ ဟြန္ဆန္ကေျပာကာ မနီလာအစိုးရကို ေဝဖန္ ျပစ္တင္ခဲ့တယ္။

အာဆီယံအဖြဲ႕ဝင္ အခ်ဳိ႕ကေတာ့ သူနဲ႔အတူ သေဘာတူၾကသလို တခ်ဳိ႕ကလည္း အေက်ာက္အကန္
သေဘာတူမွာမဟုတ္သလို က်န္တဲ့ အဖြဲ႕ဝင္ေတြကလည္း ဟိုလိုလိုသည္လိုလိုနဲ႔ အုပ္စုကြဲ
အဖြဲ႕အစည္း ဆက္လက္ၿပီး တစ္စစီ ၿပိဳကြဲမွာကို ၾကည့္ေနၾကမွာျဖစ္တယ္။

ေသာင္းၫြန္႔ ဘာသာျပန္သည္။

ဤအေၾကာင္းအရာႏွင့္ ပက္သက္၍ ထင္ျမင္ခ်က္ေပးလိုပါက ...
[email protected] သို႔ ေပးပို႔ႏိုင္ပါသည္။


အၾကည့္အမ်ားဆံုုး - အာရွသတင္း